Ed Harris
Edward Allen Harris, 28 Kasım 1950 tarihinde Englewood, New Jersey, ABD'de dünyaya gelmiştir. Gençliğinde başarılı bir atlet olan Harris, Columbia Üniversitesi'nde Amerikan futbolu oynamış, ancak sonrasında asıl tutkusu olan oyunculuğa yönelmiştir. Oklahoma Üniversitesi'nde drama eğitimi aldıktan sonra, yeteneğini daha da geliştirmek için California Institute of the Arts'ta (CalArts) Güzel Sanatlar Fakültesi'nden mezun olmuştur.
Kariyerine tiyatro sahnesinde ve küçük televizyon rolleriyle başlayan Harris, sinemada ilk önemli çıkışını 1983 yapımı "Boşluktaki Kahramanlar" (The Right Stuff) filmiyle yaptı. Filmde, Merkür 7 astronotlarından efsanevi John Glenn'i canlandırdığı rol, onun sakin ve kararlı ekran kişiliğini belirledi ve eleştirmenlerden büyük övgü alarak Hollywood'un dikkatini çekti. 1980'ler boyunca "The Abyss" (1989) gibi filmlerle yükselişini sürdürdü.
1990'lı yıllar, Ed Harris'in neslinin en saygın aktörlerinden biri olarak statüsünü pekiştirdiği dönem oldu. "Kaya" (The Rock) (1996) filmindeki onurlu General Hummel gibi karmaşık kötü adam rollerinin yanı sıra, kendisine ilk Oscar adaylığını getiren "Apollo 13" (1995) filmindeki NASA uçuş direktörü Gene Kranz rolüyle hafızalara kazındı. Bu rol, onun baskı altında otorite ve sükuneti yansıtma yeteneğinin bir simgesi haline geldi. 1998'de ise "The Truman Show"da canlandırdığı vizyoner ve manipülatif yönetmen Christof karakteriyle En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu dalında Altın Küre Ödülü'nü kazandı ve ikinci kez Oscar'a aday gösterildi.
Oyunculuğun yanı sıra yönetmenliğe de adım atan Harris, en büyük tutku projelerinden biri olan "Pollock" (2000) filmini yönetti ve başrolünde Amerikalı soyut dışavurumcu ressam Jackson Pollock'ı canlandırdı. Bu zorlu ve dönüştürücü performansıyla En İyi Erkek Oyuncu dalında üçüncü kez Oscar'a aday oldu. Dördüncü ve son Oscar adaylığını ise David Cronenberg'in yönettiği "Şiddetin Tarihçesi" (A History of Violence) (2005) filmindeki kısa ama dehşet verici rolüyle kazandı.
Kariyeri boyunca "Akıl Oyunları" (A Beautiful Mind) (2001), "Saatler" (The Hours) (2002) ve "Büyük Hazine: Sırlar Kitabı"ndaki (National Treasure: Book of Secrets) (2007) Mitch Wilkinson rolü gibi birçok önemli filmde yer aldı. Son yıllardaki en ikonik rollerinden birini ise HBO'nun popüler bilimkurgu dizisi "Westworld"de (2016-2022) canlandırdığı gizemli ve acımasız "Siyah Giyen Adam" karakteriyle oynadı.
Dört kez Oscar'a aday gösterilen Ed Harris, delici mavi gözleri, tavizsiz profesyonelliği ve karakterlerine kattığı derinlik ile tanınan, Amerikan sinemasının en güçlü ve en saygın aktörlerinden biri olarak kabul edilmektedir.
